|
Kaynak: Taka Gazetesi DİL SORUNU DEVAM EDİYOR 
1 Ay Boyunca Ulusal Gazetelerdeki Yazım Ve Noktalama Yanlışlarını İnceleyince Ortaya Çok Çarpıcı Gerçekler Çıktı. Giresun Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Öğretim Görevlisi Şenol Sancak ve Araştırma Görevlisi Mehmet Alver, ulusal gazetelerde karşılaşılan yazım ve noktalama hataları üzerine kapsamlı bir araştırma yaptı ve bunları Fen, Sosyal ve Çevre Eğitiminde Son Gelişmeler Sempozyumunda kamuoyuyla paylaştı. Sancak’a bildiriyle ilgili detayları sorduk ve detaylarını aldık.
Toplumda kitle iletişimi denildiğinde önce basın teknolojisi ve bunun ürünü gazeteler akla geldiğini belirten Şenol Sancak, “Günlük yaşamla iç içe bir konumda bulunan gazeteler, bireyler ve toplum üzerinde belli ölçüde izler bırakmakta, onları etkilemekte, hatta kimi zaman da yönlendirebilmektedir. Bu nedenle basının kullandığı dil, bireyler ve toplum üzerinde etkili olmakta, birçok doğru ya da yanlış kullanım yaygınlaşmaktadır. Yazım kuralları ve noktalama işaretlerinin yanlış kullanımı sorunu, yazılı basında kendini daha çok göstermekle birlikte, asıl olarak Türkçenin genel sorunlarından biridir. Bu sorunun temeli, büyük ölçüde yazım ve noktalamayla ilgili kuralların henüz tam olarak ve genel bir kabulle yerleşip benimsenmemiş olmasına dayandırılabilir. Bu nedenle, gazetelerde de sık sık yazım ve noktalama yanlışlarına rastlanmaktadır” dedi. Hangi Gazeteler İncelendi Sancak, “Bu çalışmanın amacı, ulusal gazetelerde karşılaşılan yazım ve noktalama yanlışlarını “yazım ve noktalama kurallarına uygunluk” değişkeni çerçevesinde incelemek, yanlışları değerlendirmek ve tespit edilen sorunlara çözüm önerileri sunmaktır. Bu amaçla 2007 yılının Kasım ayında farklı tirajlarda değişik görüşlere sahip yedi ulusal gazete (Zaman, Posta, Sabah, Star, Vatan, Cumhuriyet, Radikal), 2005 Türk Dil Kurumu Yazım Kılavuzu’nda yer alan yazım ve noktalama kurallarına uygunlukları açısından bir ay süresince incelenmiştir. Elde edilen bulgular yazım kurallarına ve noktalama kurallarına yönelik olarak iki farklı grupta değerlendirilmiştir. Çalışma sonunda incelenen gazetelerde gerek yazım gerekse noktalama yönünden birçok hata yapıldığı; hataların büyük bölümünün sayıların, büyük harflerin, birleşik kelimelerin yazılışlarından ve noktanın, kesme ve tek tırnak işaretinin kullanımından kaynaklandığı; yazım ve noktalama kurallarının gazetelerce yeterince önemsenmediği sonuçlarına ulaşılmıştır” diye konuştu. Gazeteci Kuralları Bilmeli Sancak şunları söyledi: Haber yazmada başarıya giden yollardan birinin, belki de en önemlisinin kuşkusuz, dilbilgisi, noktalama ve imla kurallarını iyi bilmeden geçtiğini hatırlatan Sancak, “Haber yazma işlevi de bir kültür, birikim ve yetenek işidir. Dilbilgisini, noktalama işaretlerini ve imla kurallarını bilen ve bunun kültürünü alan bir gazeteci, haber ve diğer yazınsal türlerde, başarılı yapıtlar ortaya koyacaktır. Bütün bu nedenlerle, dilbilgisi, noktalama işaretleri ve imla kurallarına ilişkin, bir gazeteci için gerekli öz bilgileri yinelemenin yararlı olacağı şüphesizdir. Haber ve diğer yazınsal türlerin başarılı olmasında, imla kurallarına uymak, noktalama işaretlerini doğru ve yerinde koymak da önemli bir rol oynamaktadır. Sözlü ya da yazılı anlatımın temel malzemesi dildir. Dilin yapı taşları ise sözcüklerdir. İşte bunun içindir ki anlatımı başarılı yapan unsurlardan biri imla kurallarına uyulmasıdır. Yazılı Kitle İletişim Araçlarında ayrıca, dilin, kullanılan aracın niteliğine, hedef kitlenin sosyo-ekonomik özelliklerine göre seçilmesi de gereklidir. Bu aktarımda, dil bilgisi ve yazım kurallarının egemen olacakları kesindir. En Çok Noktalama Yanlışını Hangi Gazete Yapıyor Toplamda en çok noktalama yanlışı yapan gazete Radikal (7161) iken, en az noktalama yanlışı yapan gazetenin ise Zaman (3416) olduğu görülmektedir. Spor sayfalarında en çok noktalama yanlışı yapan gazete Vatan (1091) iken, en az noktalama yanlışı yapan gazetenin Zaman (426); köşe yazılarında en çok noktalama yanlışı yapan gazete Radikal (1606) iken, en az noktalama yanlışı yapan gazetenin Zaman (392) olduğu; haber başlıklarında en çok noktalama yanlışı yapan gazete Radikal (1061) iken, en az noktalama yanlışı yapan gazetenin Star (443); haber içeriğinde en çok noktalama yanlışı yapan gazete ise Radikal (4494), en az noktalama yanlışı yapan gazetenin ise Zaman (2145) olduğu görülmektedir. Toplamda en çok yazım yanlışı yapan gazete Vatan (8546) iken, en az yazım yanlışı yapan gazetenin ise Star (3522) olduğu görülmektedir. Spor sayfalarında en çok yazım yanlışı yapan gazete Vatan (3361) iken, en az yazım yanlışı yapan gazetenin Cumhuriyet (525); köşe yazılarında en çok yazım yanlışı yapan gazete Radikal (1243) iken, en az yazım yanlışı yapan gazetenin Star (615) olduğu; haber başlıklarında en çok yazım yanlışı yapan gazete Vatan (899) iken, en az yazım yanlışı yapan gazetenin Star (381); haber içeriğinde en çok yazım noktalama yanlışı yapan gazete ise Vatan (6539), en az yazım yanlışı yapan gazetenin ise Star (2526) olduğu görülmektedir. Yazım Yanlışlarına İlişkin Bulgular Bir ay boyunca yedi ulusal gazetede tespit edilen toplam 80198 hatanın 45830’unu (yaklaşık %57’sini) yazımla ilgili yanlışlar, 34368’ini (yaklaşık %43’ünü) de noktalama ile ilgili yanlışlar oluşturmaktadır. Yazım ve noktalama ile ilgili hatalara neden olan maddelerin frekans ve yüzdeleri ile bu maddelere örnekler aşağıda gösterilmektedir. Araştırma sonunda tespit edilen yazımla ilgili yanlışların sayıları ve yüzdeleri şu şekilde gösterilebilir: Yazımla ilgili yanlışların büyük oranını %61,12 ile sayıların yazılışı, %16,71 ile büyük harflerin kullanımı, %11,62 ile birleşik kelimelerin yazımı, %8,42 ile kelimelerin yanlış yazımı oluşturmaktadır. “imek” ek fiilinin, “iken”in yazılışıyla ünsüz türemesi ile ilgili yazım yanlışına neredeyse rastlanmamıştır. Yazım yanlışlarıyla ilgili yapılan araştırmada, en çok yapılan hatanın sayıların yazımında yapıldığı görülmektedir. Gazetelerde en çok karşılaşılan hatalara örnekler aşağıda verilmiştir. Sonuç, Tartışma Ve Öneriler Yazım ve yaygın kullanımıyla “imla” sorunu, yazılı basında kendini daha çok göstermekle birlikte, asıl olarak Türkçenin genel sorunlarından biridir. Bu sorunun temeli, büyük ölçüde; yazımla ilgili kuralların henüz tam olarak ve genel bir kabulle yerleşip benimsenmemiş olmasına dayanır. Dolayısıyla, gazete manşetlerinden, ciddi köşe yazılarına; spor gazetelerinden magazin basınına varıncaya kadar hemen hemen bütün yazılı medyada sık sık yazım yanlışlarına rastlanmaktadır. (Sis, 2006, 270) Medyada kullanılan dil, pek çok İngilizce sözcük, kural ve çeviri yoluyla giren değişik ifadelerle dolu olup, Türkçenin bozulmasına sebep olacak zemini meydana getirmiştir. Bu durum, ana dil bilincinin, ana dil sevgisinin yetersizliği ve yabancı dillere karşı duyulan abartılı bir hayranlıkla açıklanabilir. (Sis, 2006, 278)Dilin yazılı, sözlü ve görsel basın yayın araçlarındaki kullanılış biçimleri genel olarak ele alındığında görülür ki, medya dilindeki sorunlar esas olarak Türkçenin bugün karşı karşıya olduğu sorunlardan çok farklı değildir. Bu sorunların başlıca nedenleri arasında; hızlı toplumsal değişmeler, eğitim yetersizliği ana dil sevgisi ve bilincinin eksikliği, dilbilgisi ve yazımla ilgili genel kabullerin henüz yerleşmemiş olup, birtakım belirsizliklerin halen devam etmesi, yabancı dille eğitim ve yabancı dil kullanma özentisi vb. gibi konular sayılabilir. (Sis, 2006, 280) Öneriler: Toplumun her kesimi ulusal dil bilinci ile Türkçeyi doğru ve güzel kullanmaya teşvik edilmelidir. Türkçe öğretimine gereken önem verilmelidir. Dilbilgisi ve yazım ile ilgili kurallarda uygulamaya yönelik genel bir standart belirlenmelidir. Kitle iletişim araçlarının toplum üzerindeki etkisi göz önünde tutularak, basın yayın araçlarında Türkçenin doğru kullanımına özen gösterilmelidir. Yazılı, sözlü ve görsel yayın kurumlarında görev yapacak kişiler seçilirken; anadil bilincine sahip olma, Türkçeyi doğru ve güzel kullanma ölçütleri ilk sırada tutulmalıdır. Yazılı, sözlü ve görsel yayın araçlarında, Türkçenin kullanımını denetleyebilen, aynı zamanda yaptırım gücü de olabilen bir sistemin nasıl geliştirilebileceği üzerinde düşünülmelidir. Basın yayın kurumlarında çalışanların dil ve diksiyon kursu almaları sağlanmalıdır. (Sis, 2006, 282)Türkçe bizim ulusal kimliğimizdir. Bu nedenle haberlerde geniş kelime hazinemizden ve dilbilgimizin etkinliğinden de yararlanmalıyız. Cümlelerin anlaşılırlığına ve anlam bütünlüğüne önem verilmeli, deyimler yerinde ve düzgün kullanılmalı, kelimeler hatasız yazılmalı, telaffuza da dikkat edilmelidir. (Girgin, 2005, 69) KAYNAK: TAKA GAZETESİ
Görüntüleme sayısı: 348 | E-Posta
|
İSTAD 
